W grudniu ukazały się dwa premierowe odcinki podcastu Katarzyny Kobylarczyk z cyklu „Nowohucianki”. Zarówno „Bibliotekarki”, jak i „Dyrektorki” to historie związane z obchodzącym w tym roku jubileusz 70-lecia Ośrodkiem Kultury Norwida.
Podcast Katarzyny Kobylarczyk „Nowohucianki” to cykl opowieści o kobietach, które tworzyły i kształtowały społeczność Nowej Huty, pokazując jej historię poprzez doświadczenia mieszkanek i ich codzienne losy. Znana reporterka i dokumentalistka, autorka m.in. książek „Baśnie z bloku cudów” oraz „Kobiety Nowej Huty. Cegły, perły i petardy”, na podstawie rozmów i wspomnień snuje historie kobiet z różnych środowisk.
Dotychczas w ramach cyklu mogliśmy poznać barwną postać artystki Józefy Sobór-Kruczek, zwanej „Ziutą”, która uczyła rysunku i malarstwa amatorów, tzw. twórców nieprofesjonalnych. Posłuchaliśmy też wspomnień kelnerek z restauracji „Stylowa”. Nowe odcinki podcastu zabierają nas w podróż do początków Nowej Huty, w której oprócz stalowych konstrukcji i ceglanych murów stawiano również fundamenty pod życie kulturalne dzielnicy.
To właśnie biblioteka była najstarszą instytucją nowohuckiej kultury. Zakładały ją kobiety. W podcaście „Bibliotekarki” posłuchamy rozmów m.in. z Jadwigą Bilską-Dudą, Barbarą Cygan, Anną Korfel, Agatą Baran, Wiesławą Wykurz i Magdaleną Bielawską.
- Najbardziej ujęły mnie historie o czytelnikach: o panach leżących na wykładzinie, żeby poczytać literaturę wojenną, o dziewczynach z hoteli robotniczych, które przychodziły wypożyczać książki Mniszkówny i coś "a la w podobie" i oczywiście o nożu w żebrach. Ale tego już trzeba posłuchać! – mówi Katarzyna Kobylarczyk.
W „Dyrektorkach” poznamy natomiast dwie wyjątkowe kobiety, które całe życie zawodowe związały z Zakładowym Domem Kultury HiL, obecnie Ośrodkiem Kultury im. Cypriana Kamila Norwida. Danuta Szymońska i Wiesława Wykurz przez wiele lat wyznaczały kierunki rozwoju instytucji i szczęśliwie przeprowadziły ją przez trudne lata transformacji.
- W „Dyrektorkach” jest wspaniała opowieść o potyczkach ekonomicznych pomiędzy księgowym huty a Danutą Szymońską w kwestii finansowania domu kultury. To taka polska transformacja w pigułce – zapowiada Kobylarczyk.
Oprócz osobistych wspomnień obu dyrektorek poznamy kilka faktów z historii Ośrodka. Obecny jego dyrektor dr Jarosław Klaś podkreśla, że jego poprzedniczkom zależało zawsze na tym, żeby być blisko ludzi oraz żeby prezentować kulturę na wysokim poziomie.
Podcast „Nowohucianki” powstaje jako część Nowohuckiego Archiwum Społecznego Ośrodka Kultury Norwida i gromadzi wspomnienia mieszkańców Nowej Huty, dzięki czemu słuchacze i słuchaczki mogą lepiej zrozumieć społeczne i kulturowe korzenie tej wyjątkowej dzielnicy Krakowa. W ramach Archiwum zbieramy opowieści i wspomnienia osób, które mieszkały i pracowały w Nowej Hucie na różnych stanowiskach i w różnych zawodach, przywracając pamięć o ważnych bohaterach i bohaterkach lokalnej historii.
- W przyszłym roku chciałabym posłuchać opowieści hutniczek, tych nielicznych kobiet, które pracowały w kombinacie, nie tylko na suwnicach, ale na bardzo różnych stanowiskach. Jeśli to czytają, zapraszam! Bardzo nam też zależy, żeby dotrzeć do pracowników i pracowniczek Elektrotechnicznej Spółdzielni Inwalidów Nowa Huta, która mieściła się na os. Strusia i produkowała m.in. lampy. Chcemy zrobić podcast o nowohuckim świetle – mówi Katarzyna Kobylarczyk.
- Interesują nas opowieści o tym, jak się żyło, gdzie robiło się zakupy, jak wyglądała praca, jakie wspomnienia zachowały mieszkanki i mieszkańcy. Ciekawi nas cała Nowa Huta, ta stara, i ta nowa, i to nie tylko te najstarsze opowieści. Chętnie posłuchamy, jak się budowało Nową Hutę, ale także jak wyglądały lata 80., protesty i ruch „Solidarności”, a także czasy transformacji, lata 90. i zmiany – dodaje reportażystka.
Osoby chętne podzielić się swoimi opowieściami zapraszamy do kontaktu z Nowohuckim Laboratorium Dziedzictwa pod adresem e-mail k.kobylarczyk@okn.edu.pl lub numerem telefonu 12 644 27 65 wew. 20. Podcasty z serii „Nowohucianki” dostępne są w serwisie Spotify oraz na stronie internetowej Ośrodka Kultury Norwida www.okn.edu.pl.
Na fotografii Katarzyna Kobylarczyk, fot. Mateusz Pasek
























